linkipytania i odpowiedziarchiwumkontakt
  o fundacji      aktualno¶ci      partnerzy      sponsorzy      współpraca      tematy endokrynologiczne      dla lekarzy   

Czy grozi nam niepłodno¶ć?

Często się słyszy, że we współczesnych społeczeństwach niepłodno¶ć osi±ga już rozmiary "epidemii". Do niedawna głównym zmartwieniem były choroby zakaĽne przenoszone drog± płciow±, które prowadziły do niedrożno¶ci jajowodów. W zwi±zku z tym rozwinęła się technika mikrochirurgii jajowodów, aby je za wszelk± cenę udrożnić.

Kiedy w latach 80-tych wprowadzono technologie zapłodnienia pozaustrojowego (in vitro fertilization-IVF), okazało się, że niedrożno¶ć przestała być głównym problemem, bo w tym procesie jajowody można omin±ć i interwencja chirurgiczna nie jest konieczna. Z tym problemem kobiecym nauka, więc sobie poradziła i skierowano uwagę na czynnik męski, który przyczynia się do niepłodno¶ci prawie w połowie przypadków.

W końcu lat 90-tych wynaleziono metodę ICSI (intra-cytoplasmic sperm injection), w czasie, której pojedynczy plemnik wstrzykuje się do pojedynczego jajeczka. Jest to na tyle skuteczny zabieg, że nawet, jeżeli plemników jest bardzo mało można doprowadzić do zapłodnienia.

Do niepłodno¶ci najbardziej jednak przyczynia się dzisiaj fakt, że kobiety odkładaj± małżeństwo i macierzyństwo na lata póĽniejsze i przeczekuj± swój biologicznie najpłodniejszy okres życia, zezwalaj±c, by ich jajeczka za bardzo się “zestarzały”. Współczesne 30-40 -latki mog± się nadal czuć młode i sprawne, ale komórki jajowe, które znajduj± się w jej organizmie od urodzenia, nie maj± w tym wieku takiej samej jako¶ci, co 10 lat wcze¶niej. Chociaż więc mamy do czynienia z ogromnym postępem w leczeniu niepłodno¶ci, nadal jest to problem, który dotyka 10-30% par staraj±cych się o dziecko ( i to nawet te, które maj± już potomstwo). Przyczynami niepłodno¶ci mog± też być różnego rodzaju choroby ginekologiczne, które się kobietom wraz z upływem czasu mog± przydarzyć, np. endometrioza czy wreszcie mię¶niaki macicy.

Radzę paniom, aby decydowały się na dzieci najpóĽniej do 33 roku życia. Oczywi¶cie, jeżeli tego typu planowanie w ogóle wchodzi w rachubę. Jeżeli nie, wtedy niestety trzeba wzi±ć pod uwagę, że mog± pojawić się problemy i zwi±zany z tym okresem stres.

Można też próbować zapobiegać niepłodno¶ci. Wprawdzie nie ma jednej skutecznej recepty na to, co zrobić, aby mieć pewno¶ć, że w poż±danym momencie organizm będzie optymalnie przygotowany na ci±że, na pewno jednak należy zrezygnować z palenia papierosów i picia alkoholu, starać się zachowywać wła¶ciw± wagę, czyli nie być ani za chudym, ani za grubym. Zwłaszcza otyło¶ć zaburza prawidłowe funkcjonowanie organizmu i może bardzo szybko prowadzić do niepłodno¶ci. Jeżeli w rodzinie występuj± problemy z tarczyc±, koniecznie się trzeba zbadać, czy choroba już się nie rozwija, nawet bezobjawowo, a w razie stwierdzenia niedoczynno¶ci uzupełnić poziom hormonu tarczycy.

Jeżeli nie ma przeciwwskazań, dobr± strategi± dla kobiety trochę póĽniej planuj±cej posiadanie potomstwa jest zażywanie tabletek antykoncepcyjnych. Pigułki te s± preparatami estrogenno-progestagennymi i maj± wła¶ciwo¶ci zapobiegaj±ce bolesnym miesi±czkom oraz postępowi takich chorób jak endometrioza, oraz tworzeniu się torbieli na jajnikach, które czasami trzeba usuwać operacyjnie; takie zabiegi za¶ również przyczyniaj± się do powstawania zrostów i niepłodno¶ci. Tabletki antykoncepcyjne w pewnym stopniu zapobiegaj± też niektórym chorobom przenoszonym drog± płciow±, a więc podwójnie ochraniaj± narz±dy rodne. Ciekawe jest też, że zażywanie tych preparatów ł±czy się z obniżonym ryzykiem raka jajnika i macicy w póĽniejszym wieku.
Szczególnie przed pierwsz± ci±ża należy unikn±ć wielu lat bolesnego miesi±czkowania. U kobiet, które nie rodziły, szyjka macicy często jest bardzo w±ska, co sprawia,, że krew miesi±czkowa nie wypływa w cało¶ci na, zewn±trz, lecz dostaje się z powrotem do brzucha przez jajowody. Wraz z krwi± zarzucane s± komórki, które wywołuj± endometriozę. W czasie przyjmowania tabletek antykoncepcyjnych wy¶ciółka macicy jest cienka, a krwawienie sk±pe, więc nie dochodzi do takich podrażnień. Po porodzie, gdy szyjka macicy jest już szersza i miesi±czki mniej bolesne, zagrożenie endometrioz± jest znacznie mniejsze.

Każda kobieta, która stara się a nie może zaj¶ć w ci±że przez 6-12 miesięcy powinna poradzić się specjalisty. Obecnie leczenie niepłodno¶ci i endokrynologia reprodukcji jest bardzo wyspecjalizowan± dziedzina ginekologii i tylko tacy specjali¶ci maj± uprawnienia i dostęp do najnowocze¶niejszych metod leczenia, które s± czasem skomplikowane (jak na przykład in vitro fertilization - IVF), ale też najbardziej skuteczne.

Prof. dr med. Ewa Radwańska

Zobacz także:

 Copyright © by Fundacja Profilaktyki Endokrynologicznej im. Jerzego Tetera Created by Agencja interaktywna e-mouse