linkipytania i odpowiedziarchiwumkontakt
  o fundacji      aktualno¶ci      partnerzy      sponsorzy      współpraca      tematy endokrynologiczne      dla lekarzy   

Endometrioza (Endometriosis)

Endometiroza jest stanem, w którym tkanka wy¶cielaj±ca jamę macicy (endometrium) pojawia się w jamie brzusznej, najczę¶ciej na jajnikach lub na wewnętrznej ¶cianie miednicy małej. Choroba ta występuje u 5-15 % kobiet w wieku reprodukcyjnym.

Podobnie jak endometrium, endometrioza reaguje każdego miesi±ca na zmieniaj±cy się w organizmie kobiety poziom hormonów, zwiększa swoj± objęto¶ć i krwawi. W zwi±zku z tym endometrioza umiejscowiona na przykład na jajnikach może doprowadzić do powstania torbieli. Endometrioza powstała na innych organach może wywołać podrażnienia tkanek, w wyniku czego powstaj± zrosty. Zrosty narz±dów miednicy małej mog± wywołać u kobiet ból i niepłodno¶ć.

Zaawansowana endometrioza zlokalizowana na jajowodach i jajnikach może doprowadzić do tworzenia się blizn blokuj±cych uwalnianie się komórki jajowej z jajnika lub jej przej¶cie przez jajowód, a w konsekwencji uniemożliwić kobiecie zaj¶cie w ci±że.

Objawy

Najczęstszymi objawami endometriozy s± trudno¶ci z zaj¶ciem w ci±że, ból w rejonie miednicy, bolesne miesi±czki oraz bolesno¶ć odczuwana w trakcie współżycia. Ostateczna diagnoza endometriozy może być postawiona jedynie na podstawie badania zwanego laparaskopi±. Jest to zabieg w czasie, którego mały instrument optyczny zostaje wprowadzony do jamy brzusznej przez nacięcie w okolicy pępka. Pozwala to lekarzowi na dokładne zlokalizowanie ognisk endometriozy i wykluczenie innych schorzeń daj±cych podobne objawy.

Możliwo¶ci leczenia

Leczenie endometriozy może różnić się w zależno¶ci od stopnia zaawansowania choroby. U kobiet staraj±cych się zaj¶ć w ci±żę zaleca się leczenie farmakologiczne lub usunięcie endometriozy chirurgicznie. Zabieg chirurgiczny polega na usunięciu ognisk endometriozy przy pomocy lasera, elektrokauteryzacji lub przez ich wycięcie.
Bardziej radykalne zabiegi chirurgiczne takie jak usunięcie macicy lub usunięcie obydwu jajnikow , mog± być stosowane u kobiet z bardzo ciężkimi przypadkami endometriozy, które nie planuja juz zaj¶ć w ci±żę.

Leczenie farmakologiczne

Jest to zdecydowanie najmniej inwazyjne leczenie endometriozy. Polega ono na zahamowaniu produkcji estrogenów w organizmie kobiety poprzez podawanie leków hormonalnych. Pozwala to na zatrzymanie cyklu miesi±czkowego u kobiety, co w rezultacie doprowadza do zahamowania wzrostu komorek endometrium, które „wydostały sie” z jamy macicy i do ich obumarcia.
Leczenie farmakologiczne jest leczeniem skutecznym, trzeba jednak pamiętać że może ono mieć również skutki uboczne.

Terapia przy pomocy agonistow GnRH

Podczas terapii agonistami GnRH (GnRH-a) poziom hormonów LH, FSH i estradiolu przej¶ciowo spada do poziomu jaki występuje u kobiet przechodz±cych przez menopauzę. Jako rezultat takiego działania endometrium kurczy się w wyniku czego zmniejsza się również ból spowodowany obecno¶ci± endometriozy. Również leczenie chirurgiczne jest bardziej efektywne po leczeniu GnRH-a.

Terapia GnRH-a jest również skutecznym i bezpiecznym sposobem leczenia bezpłodno¶ci u kobiet. Najczę¶ciej stosowany w leczeniu endometriozy jest Lupron - Depot, podawany w zastrzyku raz na miesi±c przez okolo sze¶ć miesięcy.

Działania uboczne

Objawy działań ubocznych podczas leczenia GnRH-a s± podobne do objawów menopauzy. Mog± do nich należeć nagłe uczucia gor±ca, zmiany samopoczucia, bóle głowy, uczucie sucho¶ci w pochwie. Objawy te ustępuj± całkowicie po zaprzestaniu terapii. Czasami u kobiet, zażywaj±cych GnRH-a przez długi okres czasu, dochodzi do ubytku wapnia w ko¶ciach. Problemom tym można zapobiegać podawaniem wapnia i czasem minimalnych dawek estrogenów. U niektórych kobiet mog± występować reakcje alergiczne. Najczę¶ciej reakcja taka występuje wył±cznie w miejscu wstrzyknięcia leku, jednak pacjentka zawsze powinna zgłosić wyst±pienie opuchlizny, zaczerwienia lub swędzenia lekarzowi.

Mimo, że GnRH-a zahamowuj± czynno¶ć jajników i owulację podczas całej terapii GnRH-a kobiety powinny używać mechanicznych ¶rodków antykoncepcyjnych (zwłaszcza w ci±gu pierwszego miesi±ca od rozpoczęcia terapii).

Terapia przy użyciu tabletek antykoncepcyjnych

W leczeniu farmakologicznym endometriozy wykorzystuje się również z powodzeniem tabletki antykoncepcyjne. Zażywanie ¶rodków antykoncepcyjnych pozoruje u kobiety stan ci±ży, czyli równiez zahamowanie cyklu miesi±czkowego, uniemożliwiaj±c powstawanie nowych ognisk endometriozy. Leczenie przy pomocy ¶rodków antykoncepcyjnych może być stosowane w łagodnych przypadkach endometriozy lub jako leczenie uzupełniaj±ce.

Prof. dr med. Ewa Radwańska

 Copyright © by Fundacja Profilaktyki Endokrynologicznej im. Jerzego Tetera Created by Agencja interaktywna e-mouse